COUR: The Grotesque in Late Nineteenth-Century European Art

'The Grotesque in Late Nineteenth-Century European Art'
Van Gogh Museum (Amsterdam, The Netherlands)
3-8 June 2018

This year’s Van Gogh Museum Visiting Fellow in the History of Nineteenth-Century Art is Frances Connelly, Professor of Art History at the University of Missouri-Kansas City. Her research focus is modern European art, with a particular interest in the intersection of art history and anthropology. She has published two books on the grotesque: The Grotesque in Western Art and Culture: The Image at Play (2012) and Modern Art and the Grotesque (2003), as well as essays for exhibitions on this topic for the Museo Picasso Málaga and the Schirn Kunsthalle, Frankfurt and the Neue Galerie, New York. Other publications focus on the phenomenon of primitivism, including The Sleep of Reason: Primitivism in Modern European Art and Aesthetics, 1725-1907 (1995). Her research has been supported by the Rockefeller Foundation, the National Endowment for the Humanities, the Smithsonian Institution, and the Mellon Foundation.

The seminar will consist of three sessions of three hours each, plus an afternoon excursion to the exhibition Van Gogh and Japan. A public introductory lecture will take place at the Van Gogh Museum on Sunday, 3 June. The seminar meetings will take place at the Van Gogh Museum (Monday and Wednesday from 10 am to 1 pm, and Friday from 1-4 pm.)

Franz von Stuck, Dissonanz (detail), 1910

The Grotesque in Late Nineteenth-Century European Art
The grotesque plays an outsized role in modern and contemporary art, and finds especially fertile ground in the artistic movements of the late nineteenth century. The monstrous, uncanny, abject, aberrant: all find new expression in the fin-de-siècle. To be sure, the expressive range in this period is striking, easily demonstrated by comparing the hybrid creatures imagined by Redon with those of Böcklin, the distorted bodies of Rodin with those of Beardsley, or the cadaverous crowds of Munch with the satirical masquerades of Ensor. The enthusiastic assimilation of Japanese imagery spurred even bolder experimentation in the realm of the grotesque for many artists, including van Gogh. This seminar will explore the workings of the grotesque in this unsettled and unsettling period and explore why it is a particularly powerful means to grapple with its social upheavals and cultural shifts

All interested are welcome to attend. For more info, please keep an eye out for updates on the website of the Van Gogh Museum. To register, you may contact vantilborgh(at)vangoghmuseum.nl 

EXH: Clair-obscur: Art nouveau architectuur door de ogen van Paula Deetjen, Duitse fotografe 1917-18

'Clair-obscur: Art nouveau architectuur door de ogen van Paula Deetjen, Duitse fotografe 1917-18'
Brusselse Agora, Sint-Gorikshallen (Brussel, België)
5 april 2018 - 28 juni 2018

U bent van harte welkom op de vernissage van de tentoonstelling over het werk van de Duitse fotografe Paula Deetjen, die zal plaatsvinden in de Sint-Gorikshallen op donderdag 5 april van 18u30 tot 22u.

In de vroege jaren 1910 profileerde Deetjen zich als een specialiste in de fotografie van de kunst en architectuur van de barok. Onder leiding van Karl Ernst Osthaus, een prominente mecenas van de Europese avant-garde, produceerde zij ook negatieven van art nouveau gebouwen. Dat bracht haar in 1917-18 naar Brussel, waar zij een reeks werken fotografeerde van Victor Horta, evenals het Stocletpaleis van Josef Hoffmann.

EXH: Een schemer van Weemoed (Mol)

Dubbeltentoonstelling:
 
'Ernest Midy (1877-1938)'
Jakob Smitsmuseum (Mol, België)
Tot en met 15 april 2018

'Molse schilderskolonie 1880-1914'
't Kristallijn (Mol, België)
Tot en met 25 maart 2018

Opening op vrijdag 9 maart om 20u in 't Kristallijn. Introductie bij de tentoonstelling door Fernand Van Gompel, ere-conservator JSM en Orphee Pannekoucke, directeur van de Academie voor Beeldende Kunsten van Mol.

Ernest Midy (1877-1938) in het Jakob Smitsmuseum

Mol, inbegrepen de heide in de omgeving, was één van de locaties waar kunstenaars al vanaf het midden van de negentiende eeuw naartoe trokken, weg uit de drukke steden, om in de natuur te gaan schilderen.

In de lente van 1902 verhuist ook de 25-jarige kunstenaar Ernest Midy naar Mol. Over het waarom van de keuze voor Mol tasten we in het duister. De Molse schilderskolonie is dan in volle bloei: hebben de faam van die kunstenaarsbent en de zoektocht naar landschappen en boereninterieurs de jonge schilder aangelokt?

In datzelfde jaar nam de Molse gemeenteraad de principiële beslissing om een tekenschool op te richten. in oktober 1903 werd één kandidatuur ingediend voor de functie van ‘professor’: die van Ernest Midy. Hij werd er de eerste directeur. Maar Ernest Midy was natuurlijk ook schilder, en niet van de minst productieve. Zijn atelier had hij een tijdlang in de Boerestraat van Mol-Sluis. Hij onderhield contacten met Jakob Smits en gaf privé-les aan de Olmense kunstenaressen Margriet en Maria Vaes, met wie hij een blijvende vriendschap deelde. (Margriet overleed helaas op jonge leeftijd.)

Met niet minder dan zeven werken was Ernest bijzonder goed vertegenwoordigd in Internationale Kunsttentoonstelling in 1907

Leven en werk van Ernest Midy raakten in de vergetelheid, ook al omdat er tijdens zijn leven nooit een grote individuele tentoonstelling had plaatsgevonden. Pas in de jaren 1980 leefde de belangstelling weer op. De heer Hubert Heykers, zoon van de jongste zus van Ernest Midy, bouwde na het overlijden van zijn moeder geleidelijk een significante Midy-collectie uit, samen met zijn echtgenote. In 2009 schonk het echtpaar Heykers – Van der Steen deze verzameling aan Museum Kempenland (Eindhoven). In deze tentoonstelling tonen we deze unieke collectie.

Molse schilderskolonie 1880-1914 in 't Kristallijn

In de tweede helft van de 19de eeuw vond de natuurgetrouwe schilderkunst van de School van Barbizon veel navolging. Overal ontstonden kunstenaarskolonies. Tussen 1880 en 1914 oefende ook Mol een sterke aantrekkingskracht uit op kunstschilders. Tientallen kunstenaars uit binnen- en buitenland kwamen hier hun inspiratie zoeken. Jakob Smits, Charles Claessens, Paula Van Rompa-Zenke, Emile Van Damme-Sylva, Frans Van Leemputten, Franz Courtens, Willem Battaille, Edgard Farasyn, Otto Heichert en veel andere academisch gevormde schilders waaronder Ernest Midy.

De vaste collectie van het JSM werd recent uitgebreid met werken van de Molse School én Ernest Midy uit de collectie Ronald Luyten. Deze nooit eerder getoonde werken maken deel uit van de selectie die getoond wordt in 't Kristallijn.

GRANT: Van Gogh Museum Onderzoeksbeurs

Het Van Gogh Museum kent met de Van Gogh Museum Onderzoeksbeurs € 5.000 toe om een recent afgestudeerde kunsthistoricus onderzoek te laten verrichten naar een onderwerp gerelateerd aan het collectiegebied van het museum, ten behoeve van een publicatie. Voorwaarden zijn dat je in de afgelopen drie jaar bent afgestudeerd op het gebied van 19de-eeuwse, West-Europese kunstgeschiedenis (1830-1914), en dat je met de beurs je scriptie of ander lopend onderzoek omvormt tot een publicatie, bijv. een artikel of essay.

Solliciteren
Schrijf een onderzoeksvoorstel van max. 1.500 woorden. Stuur dat samen met een curriculum vitae inclusief publicatielijst, een exemplaar van je afstudeerscriptie en een referentiebrief naar blok@vangoghmuseum.nl.

De deadline voor aanmelding is 1 april 2018. Een selectiecommissie beoordeelt het voorstel op geschiktheid. De onderzoeksbeurs gaat in op 1 juni 2018. Vóór 1 oktober 2018 laat je het resultaat aan het Van Gogh Museum weten.

Contact
Bekijk de call hier op de museumwebsite. Neem voor meer informatie contact op met Martine Blok (managementassistent Sector Museale Zaken): blok@vangoghmuseum.nl

CONF: Du sublime au ridicule il n'y a qu'un pas: Wiertz Revisited

On behalf of Stijn Bussels (Leiden), Bram Van Oostveldt (Amsterdam), Caroline van Eck (Cambridge), Dominique Marechal (KMSK/Wiertz Museum Brussels) and Peter Carpreau (M Museum Leuven) you are cordially invited to the closing event of the
ERC project Elevated Minds: The Sublime and the Public Arts: 

Du sublime au ridicule il n'y a qu'un pas
Wiertz Revisited

Lectures by
Stephen Bann
Pascal Griener

Wiertz Museum, Brussels
Sunday 7 January 2018
13.00 - 17.00

In art history Antoine Wiertz (1806-1865) is often considered as a curiosum, as the prototype of the artist as ‘failure’. Contemporaries described his colossal and melodramatic works as an odd and monstrous potpourri lacking focus and escaping all aesthetic categories.

The disparage for his work already begun in 1839 when Wiertz exhibited his gigantic painting Greeks and Trojans fighting over the body of Patroclus at the Paris Salon. Paris critics used his work as an example to show how the sublime was just one step away from the ridicule. Also, Baudelaire described Wiertz as an idiot whose paintings were as large as his stupidity. Until deep in the twentieth century, this criticism would set the tone for the Wiertz study and reception.

The recent, renewed art historical interest for Wiertz shows a new perspective. Especially the inseparable relationship between Wiertz’ art and the Wiertz Museum is central here. In 1851, Wiertz received a state subsidized atelier that he immediately used as his personal museum that was entirely dedicated to his own oeuvre. This museum does not only fit within the cultural policy of the still young Belgian state, but also within the broader perspective of the museum as public institution. Since the creation of museums in the late eighteenth century, they function as instruments of canonization of art, often with a nationalistic perspective. Wiertz is the perfect, but quirky example of this. As the self-proclaimed successor of Rubens and with a museum entirely devoted to his own work, Wiertz canonizes his work and declares it independent from any art criticism. Wiertz, as Bart Verschaffel wrote, uses his museum in a clever way to perform his identity as an artist and to write himself into art history.

Two renowned art historians and specialists in the field of the history of the museum will discuss Antoine Wiertz from this perspective. Pascal Griener will position Wiertz, his oeuvre and his museum within the broader European context of the rise of the artist museum. Stephen Bann will focus on how Wiertz’ unique ideal of artistry is already taking shape during his Roman years. The afternoon ends with a debate about the ‘future’ of the museum as an institution and as an idea.